डॉ. कृष्णा बलदवाः डॉक्टर ते एक softhearted पिता

जिथे आपल्याला आपल्याच शरीरात काय चाललंय ते कळणं दुरापास्त असतं तिथे दुस-याच्या शरीरात काय 'घडलंय' (किंवा खरंतर काय 'बिघडलंय') हे जाणून घेऊन त्या बिघाडावर रामबाण उपाययोजना करायची म्हणजे तर महाकठिण कर्मच नाही का? आणि त्यामुळेच तर डॉक्टरमंडळी आपल्यासाठी देवदूत असतात. म्हणूनच कदाचित् म्हणतात, Music can’t be a doctor, who can walk into our society to treat patients and so God made doctors.

अश्या देवदूतांना अर्थात् माणसांच्या रुपात वावरत असलेल्या या डॉक्टरांना त्यांनी अत्यंत परिश्रमाने मिळवलेल्या ज्ञानासोबतच (नांदेड गव्हर्नमेंट मेडीकल् कॉलेज होस्टेलमधे मित्र मनोजची ग्रे वगैरे मंडळींची 'ही भलीमोठ्ठी' पुस्तकं पाहिलीयेत मी), हातगुण आणि उत्तम अश्या देवदत्त व्यक्तिमत्वाची जर जोड मिळाली असेल तर दुग्धशर्करा योगच! त्यानं रुग्णाला Faith Healingचाही अनायासे लाभच होतो. अनेकदा रुग्णावरच्या औषधोपचारामधे विज्ञान जिथे हात टेकतं तिथेच डॉक्टरांचं आश्वासक व्यक्तिमत्वही काहीतरी अगम्य असा चमत्कार करुन जातं.

पोलिस खातं, सैन्यदल यासारखी संरक्षण खाती म्हटली की उंचापुरा देह, ही एवढीमोठ्ठी छाती, गलमिश्या आणि धारदार-भारदस्त आवाजाची मंडळीच डोळ्यांपुढे येतात. डॉक्टर म्हटलं की रुबाबदार, गोरागोमटा, नाकावर येणारा सोनेरी काड्यांचा चष्मा, कडक इस्त्रीचे फॉर्मल्स्, पायात चकचकीत काळे लेदर बूट्स, मितभाषी आणि आवाजामधे मार्दव अशीच छबी दिसायला लागते. त्यामुळे डॉक्टर कसा असावा? त्याचं वागणं-बोलणं-रहाणीमान कसं असावं? त्यानं समाजात आपलं स्थान कसं निर्माण करावं? या सगळ्या प्रश्नांचं under-one-roof उत्तर हवं असेल तर माझा बालमित्र डॉ. कृष्णा बलदवाकडे पहावं. उंचापुरा-गोरापान, डोळ्यांवर चष्मा, चेह-यावर सदैव हास्य, वागणं-बोलणं आणि देहबोलीमधे कमालीचा आत्मविश्वास असं सगळं एकाठायी त्याला लाभलंय. माझी पक्की खात्री आहे की त्याच्या केबिनमधे प्रवेश करताक्षणीच त्याच्या या आत्यंतिक आश्वासक व्यक्तिमत्वामुळे कोणत्याही रुग्णाचा आजार निम्मा पळून जात असणार. धुळ्याच्या गव्हर्नमेंट् मेडिकल् कॉलेजमधून शिक्षण घेऊन बाहेर पडल्यावर त्यानं मुंबईच्या 'बॉम्बे हॉस्पिटल्' आणि 'जे. जे. हॉस्पिटल्' यासारख्या नामवंत वैद्यकीय संस्थांमधे अनुभव घेतला. अस्थमा आणि ऍलर्जी आणि डायबिटीस या विषयामधे तज्ञ म्हणून त्यानं आज नावलौकीक कमावला आहे. दादा माणूस आहे तो त्याबाबतीत!

या सगळ्या status quo च्या पार्श्वभूमीवर लाजरा-बुजरा, कोणामधेही फारसा न मिसळणारा पण एकदा का एखाद्याशी मैत्री झाली की मग हातचं काहीही राखून न ठेवणारा आणि चेह-यावर नेहमीच एक मिष्कील हास्य असलेला शाळेतला (१९७९ सालच्या आमच्या इयत्ता पहिलीपासून आज २०१६ पर्यंत अखंड पहातोय मी त्याला) कृष्णा मला जसाच्या तसा आठवतोय. फक्त व्यक्तिमत्वाचाच विचार केला तर 'तेंव्हाचा कृष्णा' आणि 'आजचा कृष्णा' यात अक्षरशः जमिन अस्मानाचं अंतर आहे...मात्र अजिबात बदल घडलेला नाहीये तो त्याच्या स्वभावात...आजही तो तेवढाच दिलखुलास आहे, एक प्रथितयश डॉक्टर असल्याचं सोशल् स्टेटस् बाजूला सारुनच आजही तो माझ्यासारख्या बालमित्रांमधेही तेवढाच रमणारा आहे.

त्याच्या बोलण्याची सुरुवात होते तिच मुळी खास कृष्णा पेटंट् "काय समीर...? कसा आहेस...?" या वाक्यानं...यात कधीही बदल घडत नाही...फक्त समोरच्या व्यक्तिपरत्वे नावं बदलत जातात...बाकी सगळं तेच...बोलण्यात गेली ३७ वर्षे तोच आपलेपणा, तोच स्नेह...त्यात अर्धा टक्काही घट झालेली नाहीये...

देवबाप्पाची करामत काय आहे कळत नाही...मी जेंव्हा माझ्या व्यक्तिमत्वाचा (कश्याचं डोंबलं व्यक्तिमत्व हो ते पण आता दुसरा शब्द आठवत नाहीये म्हणून वापरलाय) विचार करतो, तेंव्हा वाटतं 'च्यायला हाताला लागेल त्या जिनसा कश्याबश्या एकत्र कोंबून देवानं मला बनवलंय' (या बाबतीत अक्षरशं 'बनवलंय' हो मला देवबाप्पानं). आणि कृष्णासारखी रुबाबदार मंडळी जेंव्हा माझ्यासमोर येऊन उभा रहातात तेंव्हा तर माझ्या 'ध्यानाची' मला फारच प्रकर्षाने जाणिव होते हो...पण करता काय...?

कुठे माझ्यासारख्यांचा ऊन-वारा-पाऊस यातल्या कश्यालाही न जुमानणारा तो पक्का वर्ण, वयाची चाळीशी येण्याच्या आतच केसांनी काढता पाय घेतलेलं असल्यानं चकचकीत झालेलं मस्तक आणि उलटपक्षी कुठे कृष्णासारखी शरीर आणि मनानंही देखणी असलेली माणसं! काहीजणांना तो एवढं रुबाबदार कसं काय निर्माण करतो हे केवळ त्या एका परमपित्यालाच ठाऊक बुवा! बरं, नुसतं रुबाबदारच नाही तर आपल्याला कोणते कपडे शोभतात याचाही माझ्या या बालमित्रासारखा काहीजणांना acute sixth sense ही कसाकाय असतो तेही नाकळे! हा मला अजून सांगत नाहीये पण त्याला नक्कीच मॉडेलिंगच्या ऑफर्सही येऊन गेलेल्या असणार आहेत. रेमंड्स, दिगजॅम्, अरविंद मिल्स्, उंची शेव्हिंग क्रिम्स् किंवा अत्तरं यासारख्या उत्पादनांच्या जाहिरातींमधे तो अगदी सहजपणे शोभून दिसेल.

वरकरणी extrovert वाटणारा हा माझा डॉक्टर मित्र मनानं मात्र अत्यंत कुटुंबवत्सल आहे...हे मी माझ्या या ३५ वर्षं चष्मा लावलेल्या डोळ्यांनी पाहिलेल्या अनुभवानं सांगतोय...चक्षुर्वैसत्यम्...सारानं कि-बोर्ड आणि सार्थकनं गिटारमधे प्राविण्य मिळवावं यासाठी त्या दोन लेकरांएवढाच झटणारा, कष्ट घेणारा, हळूवार हृदयाचा एक बाप मला नेहमीच कृष्णामधे लपलेला दिसतो. त्या दोघांच्या कलेला वाव मिळावा यासाठी त्यांना स्टेज् देताना तो जी धावपळ करत असतो तीही मी पहात असतो. त्या दोघांचंही वादन मी ऐकलंय आणि त्यामुळे छातीठोकपणे सांगता येतंय की ती दोन गुणी बाळंपण कनवाळू हृदयाच्या आपल्या पित्याच्या या प्रयत्नांना भरभरुन साथ देत असतात.

प्रिय बालमित्र कृष्णा...

ऋग्वेद संहितेमधे वर्णन केल्यानुसार, त्या भगवंताच्या विराट रुपाला हजारो मस्तकं, तेवढेच नेत्र अन् पाय आहेत...सहस्त्रशीर्षा पुरुषः सहस्त्राक्षः सहस्त्रपात्...आणि त्याच हजारो नेत्रांनी त्याची तुझ्यावर, रुग्णांसाठी काळ-वेळेचंही भान राखून न ठेवता झटून काम करणा-या तुझ्यातल्या डॉक्टरवर, सारा-सार्थकसाठी असलेल्या प्रेमळ बापावर आणि सौ. वहिनींच्या आदर्श पतीवर अखंड कृपादृष्टी ठेवावी हेच माझं अंतःस्थ मागणं आहे बघ! तुला तुझ्या कार्यासाठी मनःपूर्वक शुभेच्छा!

(समीर अनिल थिटे)